Ποια είναι τα αξιώματα σχετικά με τους Θεούς τα οποία μας παραδόθηκαν από την “Πολιτεία” και ποια είναι η μεταξύ τους σειρά.

81,15
1. “πρώτα αξιώνει να τους παρουσιάζουν χορηγούς όλων των αγαθών, σύμφωνα με την αδιάφθορη αντίληψη για τους θεούς και την αγαθότητα τους”

2. “και ποτέ αιτίους κανενός κακού για κανένα από τα όντα”

3. “δεύτερον να είναι αμετάβλητοι ως προς την ουσία τους, να μην έχουν ποικίλες μορφές εξαπατώντας και γοητεύοντας”

4. “και να μην προκαλούν με έργα ή λόγια το μεγαλύτερο κακό, ψεύδος, πλάνη, ή
παραλογισμό”

81,23
“οι θεοί δεν είναι αίτιοι των κακών και ότι είναι αίτιοι όλων των αγαθών”

81,25
“κάθε θείο είναι αμετάβλητο και απαλλαγμένο από το ψέμα και κάθε περίτεχνη ποικιλομορφία”

82,1
“τρεις αυτές κοινές ιδιότητες για το θείο, δηλαδή την αγαθότητα, την αμεταβλησία και την αλήθεια,
γιατί η πρωταρχική και μυστική πηγή της αγαθότητας βρίσκεται σε αυτούς, όπως και η αιωνιότητα,
η αιτία της ίδιας και πάντοτε όμοιας δύναμης, και ο πρωταρχικός νους, ο οποίος είναι η ίδια η
οντότητα και η αλήθεια που βρίσκεται μέσα στα πραγματικά όντα”

Οι τρεις κοινές ιδιότητες των Θεών είναι η αγαθότητα, η αμεταβλησία, και η αλήθεια.

Αγαθότητα είναι το αίτιο όλων των καλών

Αμεταβλησία είναι η κατάσταση να παραμένει η οντότητα απλή και πάντα στην άριστη κατάσταση ως θεός, όμοια και αμετάβλητη, για παράδειγμα το “κάλλος” πάντα παραμένει κάλλος και δεν μεταβάλλεται σε κάτι άλλο, ούτε έχει ποικίλες μορφές.

Αλήθεια είναι η κατάσταση να μην έχει η οντότητα ποικίλες μορφές αλλά μία μορφή. Οι πολλές μορφές οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η οντότητα είναι πότε κάτι και πότε κάτι άλλο διάφορο του προηγουμένου. Έτσι η δεύτερη μορφή διαψεύδει την πρώτη μορφή. Η αλήθεια όμως αναγκάζει τα όντα να είναι πάντα με μια μορφή, έτσι το κάλλος θα είναι πάντα κάλλος, η ασχήμια πάντα ασχήμια και δεν θα εμφανίζεται η ασχήμια ως ομορφιά που είναι ψεύδος και πλάνη.

 

cropped-proclus.jpg

 

Ποια είναι η Πρόνοια των Θεών

71,14
“Είναι λοιπόν ανάγκη ή να γνωρίζουν οι θεοί ότι είναι φυσιολογική για αυτούς η πρόνοια των
δικών τους δημιουργημάτων και το να μην δίνουν μόνο υπόσταση στα κατώτερα τους και να τους
χορηγούν ζωή, ουσία, ενότητα αλλά και το να έχουν αναλάβει από πριν και τον ρόλο της πρώτης
δημιουργικής αιτίας των αγαθών μέσα σε αυτά ή να αγνοούν, αν και είναι θεοί, το καθήκον τους,
πράγμα που δεν επιτρέπεται να το πούμε καν”
Εδώ φαίνεται ποια είναι η Πρόνοια των Θεών. Η Πρόνοια είναι η χορήγηση ζωής, ουσίας και
ενότητας με το θείο. Η δε ενότητα με το θείο μας κάνει να έχουμε μια πληθώρα πνευματικών
αγαθών, η ζωή μας δίδεται σαν δώρο για να έχουμε αλληλεπίδραση με το είναι και η ουσία ως
συστατικό υπόστασης και ύπαρξης και η ενότητα ως ενέργεια ένωσης με το θείο. Όλα αυτά είναι
μια Θεία Πρόνοια που μας χορηγείται για την βέλτιστη ζωή και ύπαρξη μας εντός του γίγνεσθαι.

72,15
“οι θεοί…σαν “από την πρύμνη κατευθύνουν τα πάντα”* χορηγώντας οι ίδιοι την ύπαρξη και
κατέχοντες οι ίδιοι τους κανόνες της ζωής και διανέμοντας οι ίδιοι το μέτρο της ενέργειας στον
κάθε ένα.”
* Κριτίας 109C

74,5
“Γιατί η ύπαρξη των θεών έχει προσδιοριστεί από το αγαθό και από αυτό λαμβάνουν οι θεοί
υπόσταση, ενώ το να προνοήσουν για τα κατώτερα τους σημαίνει να τους μεταδώσουν ένα μέρος
του αγαθού”

74,10
“Είναι λοιπόν ανάγκη την ύπαρξη των θεών να την ακολουθεί η “αγαθή τους ύπαρξη ως προς κάθε
αρετή” και μετά από αυτήν την τελευταία να έρχεται ως λογικό επακόλουθο το να μην
εγκαταλείπουν από απροθυμία, αδυναμία, ή άγνοια την πρόνοια για τα κατώτερα τους και μετά από
αυτό, πιστεύω, το να υπάρχει σε αυτούς η τέλεια γνώση και η αμόλυντη δύναμη και η γενναιόδωρη
βούληση με όλα αυτά λοιπόν έχουν αποδειχτεί ότι προνοούν για όλα και κανένα δεν το
παραλείπουν κατά την χορηγία των αγαθών.”

74,25
“Αλλά αν πρέπει να προσδιορίσουμε και τον τρόπο της πρόνοιας των θεών θα πρέπει να τον
θεωρήσουμε έμφυτο, ανέπαφο, άυλο και μυστικό.”

Τι είναι η ευλογία

“Τρόπος μετάδοσης μέρος ενέργειας του Αγαθού με τον λόγο ως ευχή, χαρακτηριστικό της Θείας
Πρόνοιας”

76,19
“Γιατί ο τρόπος της μετάβασης δεν είναι ο σωματικός, όπως η μετάβαση του φωτός μέσω του
αέρα , ούτε διαμοιρασμένος στα σώματα, όπως ακριβώς της φύσης, ούτε περιπλανώμενος μέσα στα
κατώτερα, όπως ακριβώς της επιμέρους ψυχής, αλλά ξεχωριστός από το σώμα, αδιάφθορος, άυλος,
αμιγής, ανέπαφος, ενιαίος, πρωταρχικός, υπερβατικός, τέτοιος για να μιλήσω γενικά ας θεωρηθεί
για όσα λέμε εδώ τουλάχιστον ο τρόπος της πρόνοιας των θεών”

cropped-proclus.jpg

Οι Θεοί αίτιοι της κίνησης του νου

69,16
“…όλοι οι θεοί είναι αίτιοι της κίνησης, οι θεοί της ουσίας και της ζωής με βάση την δύναμη, που
κινείται, ζει και ενεργεί από μόνη της, οι νοητικοί θεοί με την ίδια τους την ύπαρξη ανεβάζουν όλα
τα κατώτερα προς την τελειότητα της ζωής με βάση την “πηγή και την αρχή” όλων των δεύτερων
και τρίτων προόδων “της κίνησης” και οι ενιαίοι οι οποίοι θεοποιούν όλα τα καθολικά γένη μέσω
της συμμετοχής τους, με βάση την πρωταρχική, τέλεια και άγνωστη δύναμη της ενέργειας τους…”

Όλοι οι Θεοί είναι αίτιοι την νοητικής κίνησης.

Έχουμε 3 είδη.

  • Οι Θεοί της ουσίας και της ζωής, δίνουν την ζωή μέσω της κίνησης της ψυχής
  • Οι Νοητικοί Θεοί με την ίδια τους την ύπαρξη ανεβάζουν τις κατώτερες υποστάσεις προς τα ανώτερα πεδία. Αυτοί οι Θεοί είναι που εκδηλώνουν την θεοφορία και καθιστούν τους ανθρώπους ένθεους.
  • Οι Ενιαίοι Θεοί, θεοποιούν τα κατώτερα με την συμμετοχή τους σε αυτά.

cropped-proclus.jpg

Ποιούς κοινούς κανόνες παραδίδει στους Νόμους ο Πλάτωνας για την ύπαρξη των Θεών, για την πρόνοια, και για την αναλλοίωτη τελειότητα τους

59,15
“Υποστηρίζονται λοιπόν και υποστηρίζονται και από τον Πλάτωνα σε εκείνο το έργο αυτά τα τρία,
ότι δηλαδή υπάρχουν οι Θεοί, ότι προνοούν για όλα, και ότι όλα τα κατευθύνουν σύμφωνα με την
δικαιοσύνη και δεν δέχονται καμία εκτροπή από τα κατώτερα τους.
Είναι λοιπόν φανερό στον καθένα ότι αυτά είναι τα πιο πρωταρχικά από τα θεολογικά δόγματα,
γιατί πιο δόγμα είναι πιο πρωταρχικό από την ύπαρξη των Θεών ή από την αγαθόμορφη πρόνοια
τους ή από την αναλλοίωτη και ακλόνητη δύναμη τους, μέσω των οποίων και παράγουν με έναν
τρόπο ενιαίο τα επόμενα τους και τα διατηρούν ανέπαφα και τα επαναφέρουν προς τον εαυτό τους,
ενώ οι ίδιοι τακτοποιούν τα άλλα, χωρίς οι ίδιοι να υφίστανται τίποτα από τα κατώτερα τους και
χωρίς να μεταβάλλονται και αυτοί από την ποικιλία όσων δέχονται την πρόνοια τους.”

Τα τρία συμπεράσματα είναι:

  • Οι Θεοί υπάρχουν
  • Οι Θεοί προνοούν για όλα
  • Οι Θεοί όλα τα κατευθύνουν με την δικαιοσύνη και δεν δέχονται καμία εκτροπή από τις κατώτερες υποστάσεις.

cropped-proclus.jpg